Το ρυθμιστικό πλαίσιο που διέπει τις εφαρμογές των ιοντιζουσών ακτινοβολιών αφορά ένα ευρύ φάσμα εργαζομένων και επαγγελματιών στον χώρο της υγείας, στον χώρο της βιομηχανίας και των υπηρεσιών, αλλά και έναν μεγάλο αριθμό θεσμικών φορέων με αρμοδιότητα στους τομείς της δημόσιας υγείας, της προστασίας του περιβάλλοντος, της πολιτικής προστασίας και γενικά της ασφάλειας των ακτινοβολιών.

Το πλαίσιο αυτό περιλαμβάνει απλοποιημένες διαδικασίες με κύρια χαρακτηριστικά: την εφαρμογή μιας ενιαίας και ομοιόμορφης αντιμετώπισης όλων των ειδών των πρακτικών με ακτινοβολίες (εφαρμογές ιατρικές, βιομηχανικές, ερευνητικές κ.ά.) και την αρχή της κλιμακούμενης προσέγγισης, δηλαδή την εφαρμογή του κανονιστικού ελέγχου ανάλογα με το μέγεθος και την πιθανότητα έκθεσης.

Με σκοπό την ενημέρωση και εξοικείωση των ενδιαφερομένων με τις διατάξεις του κανονιστικού πλαισίου, συνοψίζουμε στα ακόλουθα σημεία συχνές ερωτήσεις και απαντήσεις, όπως αναδείχθηκαν από ερωτήματα που υποβλήθηκαν στην ΕΕΑΕ.

 

Απαιτείται η χορήγηση προέγκρισης κατασκευής;

Δεν απαιτείται πλέον η χορήγηση προέγκρισης κατασκευής.

Ο οργανισμός αναλαμβάνει την ευθύνη για την ορθή διαρρύθμιση των χώρων και την επάρκεια των θωρακίσεων. Στο πλαίσιο της αδειοδότησης ο οργανισμός υποβάλλει μελέτη θωρακίσεων, η οποία αξιολογείται από την ΕΕΑΕ.

Εξαίρεση αποτελούν τα εργαστήρια μαγνητικών τομογράφων για τα οποία η απαίτηση της χορήγησης προέγκρισης κατασκευής παραμένει.

 

Σε ποιες περιπτώσεις απαιτείται άδεια σκοπιμότητας;

Εντός του πεδίου ιατρικών εκθέσεων απαιτείται η κατοχή άδειας σκοπιμότητας, όπως προβλέπεται με βάση την απόφαση του Υπουργού Υγείας ΔΥΓ2/Γ.Π.οικ 154949/03.12.2010, όπως αυτή έχει τροποποιηθεί και ισχύει.

Για πρακτικές εκτός του πεδίου των ιατρικών εκθέσεων, η άδεια σκοπιμότητας περιορίζεται μόνο στις περιπτώσεις πρακτικών υψηλού ραδιολογικού κινδύνου που αναφέρονται στο σημείο 9 του μέρους Γ του παραρτήματος Ι. Για αυτές τις περιπτώσεις η χορήγηση άδειας σκοπιμότητας ακολουθεί το άρθρο 18 της κ.υ.α. 45872/2019 (ΦΕΚ 1103/Β), όπως έχει τροποποιηθεί με την κ.υ.α. 32083/2022 (ΦΕΚ 1552/Β) (βλ. σχετική άτυπη κωδικοποίηση των δύο κ.υ.α.).

Πέραν των προηγουμένων δεν απαιτείται άδεια σκοπιμότητας.

 

Τι ισχύει για το πιστοποιητικό καταλληλότητας από άποψη ακτινοπροστασίας;

Δεν εκδίδονται πλέον πιστοποιητικά καταλληλότητας για καμία πρακτική. Οι τύποι διοικητικών πράξεων – αριθμός γνωστοποίησης, αποδεικτικό καταχώρισης, άδεια  – δεν απαιτούν την προηγούμενη έκδοση πιστοποιητικού καταλληλότητας.

Εξαίρεση αποτελούν οι μαγνητικοί τομογράφοι.

 

Πως γίνεται η ανανέωση ή τροποποίηση ειδικής άδειας λειτουργίας που εκδόθηκε βάσει του παλιού κανονιστικού πλαισίου;

Η διαδικασία της ανανέωσης ή τροποποίησης ειδικής άδειας λειτουργίας ακολουθεί τις απαιτήσεις του νέου κανονιστικού πλαισίου, ακόμη και στην περίπτωση που η αρχική άδεια λειτουργίας εκδόθηκε βάσει των προηγούμενων Κανονισμών Ακτινοπροστασίας. Αυτό σημαίνει πως ο ενδιαφερόμενος οφείλει να ακολουθήσει τη διαδικασία για έκδοση αριθμού γνωστοποίησης, αποδεικτικού καταχώρισης ή άδειας ανάλογα με τις πρακτικές που εφαρμόζει ο οργανισμός.

 

Τι ισχύει για τα οδοντιατρεία;

Σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 35 και 37 του ν. 4316/2014, αρμόδιος φορέας για τη χορήγηση ειδικής άδειας ιοντιζουσών ακτινοβολιών και βεβαίωσης λειτουργίας οδοντιατρικών διαγνωστικών εργαστηρίων στα οποία εφαρμόζονται πρακτικές ιοντιζουσών ακτινοβολιών είναι ο οικείος οδοντιατρικός σύλλογος.

Η ΕΕΑΕ εκδίδει το αποδεικτικό καταχώρισης για τις οδοντιατρικές πρακτικές, βάσει του οποίου ο οδοντιατρικός σύλλογος χορηγεί τη σχετική άδεια στα οδοντιατρεία.

Σε συνεργασία με την Ελληνική Οδοντιατρική Ομοσπονδία και με σκοπό την καλύτερη εξυπηρέτηση των οδοντιάτρων, η αποστολή των δικαιολογητικών για την έκδοση των παραπάνω διοικητικών πράξεων της ΕΕΑΕ, που αφορούν ακτινικό εξοπλισμό οδοντιατρείων, διενεργείται αποκλειστικά μέσω των οικείων οδοντιατρικών συλλόγων. 

 

Τι πρέπει να κάνω σε περίπτωση που αλλάξει κάποιο από τα στοιχεία στην ειδική άδεια λειτουργίας που είχε εκδοθεί με το προηγούμενο κανονιστικό πλαίσιο;

Οποιαδήποτε αλλαγή αφορά στοιχεία βάσει των οποίων εκδόθηκαν οι ισχύουσες διοικητικές πράξεις πρέπει να επικοινωνείται άμεσα στην ΕΕΑΕ. Για παράδειγμα, απαιτείται η ενημέρωση της ΕΕΑΕ στην περίπτωση αλλαγής στοιχείων (π.χ. αλλαγές προσωπικού, υπευθύνων) που αναγράφονται στα δικαιολογητικά βάσει των οποίων είχαν εκδοθεί οι ισχύουσες ειδικές άδειες λειτουργίας και ανεξάρτητα από το αν αυτά τα στοιχεία εμφανίζονται στο κείμενο της τελικής διοικητικής πράξης που εκδίδεται.

 

Τι ισχύει με τα θέματα επάρκειας γνώσεων και κατάρτισης σε θέματα ακτινοπροστασίας;

Ο οργανισμός έχει την ευθύνη για την πληροφόρηση και κατάρτιση των εκτιθέμενων εργαζομένων αναφορικά με την ακτινοπροστασία.

Κατά τη διαδικασία γνωστοποίησης ή έγκρισης των εφαρμοζόμενων πρακτικών (με ή χωρίς ιατρική έκθεση), ο οργανισμός μεριμνά για την κατάλληλη τεκμηρίωση της εκπαίδευσης, πληροφόρησης και κατάρτισης που διαθέτει το προσωπικό του. Ειδικά, για τους οργανισμούς που εφαρμόζουν πρακτικές που περιλαμβάνουν ιατρική έκθεση έχουν εκδοθεί σχετικές κατευθυντήριες οδηγίες της ΕΕΑΕ.

 

Πώς γίνεται η αναγνώριση εμπειρογνωμόνων ακτινοπροστασίας, εμπειρογνωμόνων ιατρικής φυσικής και υπηρεσιών επαγγελματικής υγείας, εξουσιοδότησης υπηρεσιών δοσιμετρίας και αποδοχής εποπτών ακτινοπροστασίας;

Οι Κανονισμοί Ακτινοπροστασίας προβλέπουν απαιτήσεις, κριτήρια και συγκεκριμένους μηχανισμούς για την αναγνώριση εμπειρογνωμόνων ακτινοπροστασίας, εμπειρογνωμόνων ιατρικής φυσικής και υπηρεσιών επαγγελματικής υγείας, εξουσιοδότησης υπηρεσιών δοσιμετρίας και αποδοχής εποπτών ακτινοπροστασίας. Μπορείτε να ενημερωθείτε αναλυτικά για τις προϋποθέσεις και τα δικαιολογητικά που απαιτούνται στην ενότητα “Αναγνώριση υπηρεσιών και εμπειρογνωμόνων” του διαδικτυακού τόπου της ΕΕΑΕ.