Το σύνολο αυτών των κόλων ελέγχεται για την αντοχή τους σε συνήθεις συνθήκες μεταφοράς. Επιπλέον, τα κόλα που προορίζονται για τη μεταφορά υλικών υψηλής ραδιενέργειας, σχεδιάζονται και ελέγχονται ως προς την αντοχή τους σε σοβαρά ατυχήματα, π.χ. έλεγχος πρόσκρουσης με ρίψη σε στόχο, από ύψος έως και 9 μέτρα, το περιεχόμενο, η θωράκιση και η αντοχή σε πυρκαγιά πρέπει να διατηρούνται ανέπαφα, μετά από πολλαπλές ρίψεις.

Οι συμβατικοί κίνδυνοι που απαντώνται στο σύνολο των εμπορευματικών μεταφορών, όπως πτώση κόλων από clark, αποτελούν τα συνήθη περιστατικά κατά τις μεταφορές ραδιενεργών υλικών. Ατυχήματα όμως, ενδέχεται να συμβούν. Δεδομένου του σχεδιασμού τους, είναι εξαιρετικά σπάνιο, να διακυβευθεί η ακεραιότητα ενός κόλου μεταφοράς υλικών υψηλής ραδιενέργειας.

Σε περίπτωση ατυχήματος, εφαρμόζονται οι διαδικασίες αντιμετώπισης καταστάσεων έκτακτης ανάγκης, έστω και προληπτικά. Οι διαδικασίες αυτές είναι τεκμηριωμένες και οι αρμόδιες αρχές και οι εμπλεκόμενοι φορείς διαθέτουν εκπαιδευμένο και καταρτισμένο προσωπικό.

Όροι/απαιτήσεις που διέπουν τη μεταφορά ραδιενεργών υλικών

Οι όροι/απαιτήσεις που διέπουν τη μεταφορά ραδιενεργών υλικών, καθορίζονται στους σχετικούς κανονισμούς σε διεθνές, ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο. Ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας εξέδωσε για πρώτη φορά κανονισμούς για την ασφαλή μεταφορά ραδιενεργών υλικών το 1961.

Έκτοτε, επικαιροποιούνται σε τακτά χρονικά διαστήματα και αποτελούν για την «Κλάση 7: ραδιενεργά υλικά», τη βάση για τους διεθνείς κανονισμούς μεταφοράς επικινδύνων εμπορευμάτων, που εκδίδονται από άλλους Οργανισμούς των Ηνωμένων Εθνών (Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός, Διεθνής Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας). Ενδεικτικά αναφέρονται:
– θαλάσσια μεταφορά (IMDG Code)
– αεροπορική μεταφορά (Technical Instructions)
– οδική μεταφορά (ADR)
– σιδηροδρομική μεταφορά (RID)
– εσωτερικές πλωτές μεταφορές (ADΝ).

Στη χώρα μας, η οδική μεταφορά ραδιενεργών υλικών διέπεται από τον Κανονισμό Ακτινοπροστασίας (π.δ. 101/2018 και υπουργική απόφαση 45872/26.03.2019, όπως έχει τροποποιηθεί με την κ.υ.α. 32083/2022), ο οποίος συμφωνεί και συμπληρώνει, χωρίς όμως και να αντικαθιστά τους προαναφερόμενους διεθνείς κανονισμούς και υπόκεινται στις διατάξεις του διεθνούς και κοινοτικού πλαισίου. Σύμφωνα με το π.δ. 101/2018 η μεταφορά πάσης φύσης ραδιενεργών υλικών υπόκειται για τους σκοπούς της ακτινοπροστασίας σε κανονιστικό έλεγχο. Για τον σκοπό αυτόν πρακτικές που σχετίζονται με τη μεταφορά ραδιενεργών υλικών υπόκεινται είτε σε γνωστοποίηση είτε σε καταχώριση είτε σε αδειοδότηση.

Ο Ευρωπαϊκός Σύνδεσμος ρυθμιστικών αρχών για τη μεταφορά ραδιενεργών υλικών (European Association of Competent Authorities) είναι το πρώτο δίκτυο που σχηματίσθηκε και λειτουργεί με επιτυχία αρκετά χρόνια τώρα. Από τo τέλος του 2013, λειτουργεί και το Μεσογειακό Δίκτυο για τη μεταφορά ραδιενεργών υλικών (Mediterranean Network). Η ΕΕΑΕ συμμετέχει στις εργασίες και των δύο δικτύων.